Panorama Pustek

Cmentarz wojenny nr 120 Łużna - Podbrzezie


Cmentarz nr 120 znajduje sie na skraju lasu leżącego nieopodal drogi powiatowej Łużna – Staszkówka.

Zajmuje on powierzchnie około 1620 m2. W skład cmentarza wchodzi 142 groby w tym 27 zbiorowych oraz 115 pojedynczych, w których spoczywa 417 żołnierzy. Byli to głównie żołnierze armii austro-węgierskiej, podlegli 9, 10, 11 i 16 ppHonw. Prawdopodobnie większość z nich poległa jeszcze przed bitwa 2 maja 1915.


cmentarz

Projekt cmentarza wykonał Jan Szczepkowski. Miejsce to zostało zbudowane na planie prostokąta. Całość została odgrodzona ogrodzeniem, które od strony północnej i zachodniej wykonane było z drewna połączonego z ciosnaymi z kamienia słupkami, dodatkowo połączonych kamienną podmórówką. Słupki zabezpieczono cztero bądź dwu spadowymi betonowymi daszkami. W związku ze spadem terenu w tym miejscu, ogrodzenie od strony frontowej tworzyło niewielkie uskoki w kierunku północnym, środek zaś stanowiła kamienna brama uwieńczona krzyżem łacińskim. Wejście na cmentarz chroniła dwuskrzydłowa drewniana bramka. Pozostała część ogrodzenia, tj. od strony północnej oraz połudiowej tworzy kamienny mur z uskokami.

W środkowej części cmentarza znajduje się kamienny pomnik, wybudowany na kształt sarkofagu, który u podnuża ma 6 metrów dlugości i zwęża się do wysokości 5 metrów. Górna jego część została przykryta czterospadowym betonowym wiekiem. Na szczycie sarkofagu nie mogło zabraknąć charakterystycznego dla cmentarzy I Wojny Światowej krzyża łacińskiego. Na przedniej ścianie mogiły umieszczona została inskrypcja w języku niemieckim, któą tłumaczy się następująco:

Przychodźcie obok nas z bujnymi kwiatami wiosny
I z lata złotymi snopami
I z winnymi gronami czerwonej jesieni,
Bysmy my, wierni ziemi, za którą umarliśmy,
Błogosławieństwami jej
Wspólnie z wami cieszyć się mogli.

pomnik

Cmentarz przetrwał bez większych uszczerbków dzięki trwałości wykorzystanych matriałów do budowy oraz precyzji wykonania projektu. Do dziś można oglądać większość elementów z oryginalego wykonania cmetarza, jedyną praca konserwatorską na jego terenie był remont ogrodzenia.


brama

Opracowała Małgorzata Bara na podstawie książki Edwarda Mazura "Gmina Łużna w czasie I wojny światowej. W 100 rocznicę bitwy pod Gorlicami (2 maja 1915 – 2 maja 2015)", Łużna 2015,s. 108 – 123.